Aanpassen leefstijl
Als je COPD hebt is het heel belangrijk om je leefstijl aan te passen. Je zult misschien al hebben gemerkt dat alledaagse bezigheden je meer moeite kosten. Hierin kan je verandering brengen zonder dat je er dingen voor hoeft te laten.
Organiseer je leven
Werken, boodschappen doen, de trap op lopen of een eindje fietsen. Activiteiten die heel vanzelfsprekend lijken, maar die ontzettend veel moeite kunnen kosten als je COPD hebt. Zeker als je COPD in een vergevorderd stadium hebt. Het is belangrijk je leven goed te organiseren. Plan activiteiten zo veel mogelijk op momenten dat je je het beste voelt, ga niet winkelen tijdens drukke uren en let op dat je op tijd je medicijnen neemt.
Nog een paar algemene tips:
- Informeer je omgeving.
- Accepteer je eigen grenzen.
- Houd een dagboek bij zodat duidelijk wordt waar je je goed bij voelt.
- Neem voldoende rust. Rust bijvoorbeeld halverwege de dag een half uur tot een uur. Dan heb je meer energie voor de rest van de middag en avond.
- Beweeg regelmatig.
- Eet gezond en gevarieerd.
- Richt je huis zo in dat je overal gemakkelijk bij kunt.
Fysiotherapeut, Utrecht: 'Ga bewust met je klachten om. Houd er rekening mee zodat je ook efficiënt te werk gaat. Zo hoef je bijvoorbeeld niet vijf keer de trap op te lopen om iets te halen maar haal je alles in één keer.'
Het huishouden
De luchtwegen van COPD-patiënten zijn extra gevoelig. Dat betekent dat je huis zo veel mogelijk stofvrij moet zijn. Misschien heb je juist een hond genomen zodat je regelmatig beweegt. Maar de hond verliest ook veel haren en stofzuigen kost je veel energie. Geen nood, de hond mag gewoon blijven. Als je COPD hebt, kun je bijvoorbeeld in aanmerking komen voor huishoudelijke hulp. Je huisarts kan je meer vertellen over de mogelijkheden. Bij andere huishoudelijke taken is het slim om je huis zo in te richten dat je overal gemakkelijk bij kunt. Bewaar je serviesgoed, bestek en placemats bijvoorbeeld bij elkaar en zorg dat je de was kunt ophangen in dezelfde ruimte als waar de wasmachine staat. Zo voorkom je dat je onnodig trappen moet lopen.
In de brochure ‘Meer lucht, gezonder leven’ vind je meer praktische tips.
Harry Walker (66), COPD-patiënt GOLD-fase 2: 'Ik moet af en toe met klusjes even wat rustiger aan doen. Ik spit de tuin nu niet in een keer om, maar doe het in drieën. En als ik de bus aan zie komen terwijl ik onderweg ben naar de halte, ga ik niet haasten, maar neem ik gewoon de volgende bus.'
Uiterlijke verzorging
Met COPD voel je je misschien niet altijd goed, maar je wilt er wel goed uitzien. Maak het jezelf daarom gemakkelijk tijdens het wassen en aankleden:
- Adem goed uit als je bukt of iets over je hoofd uittrekt.
- Pas je tempo aan en neem eventueel een korte pauze.
- Neem liever een douche dan een bad, het in en uit bad klimmen kost veel energie.
- Probeer zo veel mogelijk zittend te doen, zet een krukje in de douche.
- Voorkom veel bukken en strekken, maak je schoenen vast door je voet op een verhoging te zetten.
- Vermijd het gebruik van prikkelende producten zoals haarlak en sterke parfum en aftershave.
Bewegen
Goed bewegen is extra belangrijk als je COPD hebt. Maar hoe bouw je een goede conditie op als je al zo weinig lucht hebt? Daar zijn verschillende manieren voor. Elke vorm van bewegen is meegenomen. Thuis kun je dus ook werken aan je conditie. Traplopen, de post halen, tuinieren of een klusje in huis doen, het telt allemaal mee. Doe je boodschappen voortaan dagelijks bij een winkel in de buurt waar je lopend of op de fiets heen kunt. En probeer elke dag 30 minuten intensief te bewegen door te wandelen, fietsen of zwemmen. Er zijn ook speciale trainingsprogramma’s voor COPD-patiënten in ziekenhuizen en gespecialiseerde centra en praktijken waar je onder begeleiding van een fysiotherapeut aan je conditie werkt.
Fysiotherapeut, Utrecht: 'Probeer iedere dag te bewegen. Zo bouw je conditie op en krijg je het steeds minder snel benauwd.'
Kom in beweging bij COPD. Volg het Luchtpunt Beweegplan